Traballadores desprazados: Laboral

Estes supostos quedan regulados na Lei 45/1999, do 29 de novembro.

Regúlase o envío temporal de traballadores a España no contexto de servizos internacionais, obrigando ás empresas estranxeiras a garantir a estes traballadores, como mínimo, as condicións laborais básicas establecidas en España, sen importar a lexislación do contrato de traballo.

Aplícase:

• Ás empresas establecidas nun Estado membro da Unión Europea (UE) ou nun Estado signatario do Acordo sobre o Espazo Económico Europeo (EEE: Islandia, Liechtenstein, Noruega) cando despracen temporalmente aos seus traballadores a España no marco dunha prestación de servizos transnacional.

A quen non se aplica a Lei 45/1999?

• Non se aplica ás empresas da mariña mercante respecto do seu persoal navegante.
• Tampouco se aplica aos desprazamentos realizados con motivo do desenvolvemento de actividades formativas que non respondan a unha prestación de servizos de carácter transnacional.

O efectuado a España durante un período limitado de tempo polas empresas citadas antes. Dáse nos seguintes supostos:

a) O desprazamento dun traballador por conta e baixo a dirección da súa empresa en execución dun contrato celebrado entre a mesma e o destinatario da prestación de servizos, que estea establecido ou que exerza a súa actividade en España. No sector do transporte por estrada aplícanse as disposicións especiais do capítulo V da Lei que se resumen no apartado final desta páxina.

b) O desprazamento dun traballador a un centro de traballo da propia empresa ou doutra empresa do grupo do que forme parte.

Para os efectos do parágrafo anterior, enténdese por grupo de empresas o formado por unha empresa que exerce o control e as empresas controladas nos termos do artigo 4 da Lei 10/1997, do 24 de abril, sobre dereitos de información e consulta dos traballadores nas empresas e grupos de empresas de dimensión comunitaria.

c) O desprazamento dun traballador por parte dunha empresa de traballo temporal para a súa posta a disposición dunha empresa usuaria que estea establecida ou que exerza a súa actividade en España.

En canto aos traballadores transfronteirizos, unicamente resulta de aplicación a normativa laboral e de de Seguridade Social do lugar no que prestan os seus servizos, neste caso, España.

Non, a Lei 45/1999 non é aplicable en tales casos, distintos do concepto legal de “traballador desprazado” para unha prestación de servizos transnacional

En materia de dereito laboral, os traballadores fronteirizos están sometidos á lexislación do país onde traballan, neste caso, España. E unicamente resúltalles de aplicación a normativa de Seguridade Social do lugar no que prestan os seus servizos, neste caso, España.

Las empresas (véase antes) deben garantizar a los trabajadores desplazados, cualquiera que sea la legislación aplicable al contrato de trabajo, las condiciones de trabajo previstas por la legislación laboral española relativas a las materias que se indican:

• Tempo de traballo: Arts. 34-38 do Estatuto dos Traballadores e Real Decreto 1561/1995, do 21 de setembro, sobre xornadas especiais de traballo.
• Contía do salario, nos termos a que se refire o artigo 4 da Lei 45/1999, do 29 de novembro, sobre o desprazamento de traballadores no marco dunha prestación de servizos transnacional de acordo con as disposicións legais ou regulamentarias sobre salario mínimo e os convenios colectivos aplicables no lugar e no sector ou rama de actividade de que se trate.
• La igualdad de trato y la no discriminación directa o indirecta por razón de sexo, origen, incluido el racial o étnico, estado civil, edad dentro de los límites legalmente marcados, condición social, religión o convicciones, ideas políticas, orientación sexual, afiliación o no a un sindicato y a sus acuerdos, vínculos de parentesco con otros trabajadores en la empresa, lengua o discapacidad, siempre que los trabajadores se hallasen en condiciones de aptitud para desempeñar el trabajo o empleo de que se trate (arts. 17 y 28 del Estatuto de los Trabajadores; Real Decreto 901/2020, de 13 de octubre, por el que se regulan los planes de igualdad y su registro y se modifica el Real Decreto 713/2010, de 28 de mayo, sobre registro y depósito de convenios y acuerdos colectivos de trabajo).
• Traballo de menores (arts. 6 e 7 do Estatuto dos Traballadores, e o Decreto do 26 de xullo de 1957 sobre Industrias e Traballos prohibidos a mulleres e menores por perigosos ou insalubres).
• Prevención de riesgos laborales, que incluye normas sobre protección de la maternidad y de los menores (Ley 31/1995, de Prevención de Riesgos Laborales y su normativa de desarrollo).
• Non discriminación dos traballadores temporais e a tempo parcial (arts. 15.6 e 12.4 do Estatuto dos Traballadores).
• Respecto da intimidade e a consideración debida á dignidade dos traballadores, comprendida a protección fronte a ofensas verbais ou físicas de natureza sexual (arts. 4.2.e), 18 e 20 do Estatuto dos Traballadores, e artigo 12 da Lei Orgánica 10/2022, do 6 de setembro, de garantía integral da liberdade sexual).
• Libre sindicación e os dereitos de folga e de reunión (Lei Orgánica 11/1985 de Liberdade Sindical; Real Decreto-lei 17/1977, sobre relacións de traballo; arts. 77-81 do Estatuto dos Traballadores).

• As condicións de cesión de persoas traballadoras incluídas as previstas nos apartados 2 e 7 do artigo 3 da Lei 45/1999.

• As condicións de aloxamento das persoas traballadoras, cando o empregador lle o proporcione a persoas traballadoras que se atopen fose do seu lugar de traballo habitual.

• Las dietas o los reembolsos para cubrir los gastos de viaje, alojamiento y manutención en que incurran las personas trabajadoras desplazadas a España cuando, durante su estancia, deban viajar a y desde su lugar habitual de trabajo situado en España a otro lugar fuera de su residencia temporal en España por motivos profesionales o cuando su persona empleadora los envíe temporalmente desde dicho lugar habitual de trabajo a otro lugar de trabajo en España o en el extranjero.

Estas condicións de traballo son as previstas nas leis ou regulamentos españois e nos convenios colectivos e laudos arbitrais aplicables no lugar e no sector ou rama de actividade de que se trate.

Todo o anterior sen prexuízo da aplicación aos traballadores desprazados de condicións de traballo máis favorables derivadas do disposto na lexislación aplicable ao seu contrato de traballo, nos convenios colectivos ou nos contratos individuais de traballo.

Duración do desprazamento

• Obrigatoria. Con independencia da súa duración, salvo desprazamentos das letras a) e b) do artigo 2.1.1.º da Lei 45/1999 cuxa duración non exceda de oito días.

• Previa ao desprazamento.

• Por medios electrónicos: Dirixida á autoridade laboral da Comunidade Autónoma onde se vaian a prestar os servizos (consellería de emprego correspondente). No caso de que se vaian a prestar os servizos no territorio das Cidades Autónomas de Ceuta e Melilla, deberá dirixirse a comunicación de desprazamento ás Áreas de Traballo e Inmigración das respectivas Delegacións de Goberno.

• A comunicación de desprazamento pode realizarse de maneira electrónica a través dunha aplicación do Organismo Estatal Inspección de Traballo e Seguridade Social á que pode acceder aquí: Ley45 - Portal (mites.gob.es)

• A comunicación conterá os datos e informacións seguintes:

  • Identificación da empresa que despraza ao traballador.
  • Domicilio fiscal e número de identificación da empresa para efectos do Imposto sobre o Valor Engadido.
  • Datos persoais e profesionais dos traballadores desprazados.
  • Identificación da empresa ou empresas e, no seu caso, do centro ou centros de traballo onde os traballadores desprazados prestarán os seus servizos.
  • Data de inicio e duración previstas do desprazamento.
  • Prestación de servizos que os traballadores desprazados van desenvolver en España. Indicación do suposto de desprazamento que corresponda dos previstos no artigo 2.1.1.º
  • Datos identificativos e de contacto dunha persoa física ou xurídica presente en España que sexa designada pola empresa como o seu representante para servir de ligazón coas autoridades españolas e para o envío e recepción de documentos ou notificacións, de ser necesario.
  • Datos identificativos e de contacto dunha persoa que poida actuar en España en representación da empresa fornecedora de servizos nos procedementos de información e consulta dos traballadores, e negociación, que afecten os traballadores desprazados a España.

• A comunicación cando o desprazamento o fai unha empresa de traballo temporal, ademais do anterior, deberá incluír:

  • Acreditación de que reúne os requisitos esixidos pola lexislación do seu Estado de establecemento para actuar como empresa de traballo temporal..
  • Precisión das necesidades temporais da empresa usuaria e xustificación do contrato de posta a disposición que se celebre.

• A autoridade laboral porá en coñecemento da Inspección de Traballo e Seguridade Social e da Axencia Estatal de Administración Tributaria as comunicacións de desprazamento recibidas, nos termos que se establecerán reglamentariamente.

• No caso dos condutores no transporte por estrada cuxas normas especiais se regulan no capítulo V da Lei non será de aplicación o anterior. Nestes casos as comunicacións terán tamén carácter obrigatorio, con independencia da duración, e faranse polas empresas de transporte utilizando un formulario multilingüe estándar da interface pública conectada ao Sistema de Información do Mercado Interior (IMI), de conformidade co previsto no artigo 22.1 da Lei 45/1999, do 29 de novembro.

• A comunicación neste caso incluirá a seguinte información:

  • Identidade da empresa transportista.

  • Datos de contacto da persoa que se ache no Estado de establecemento que realizará as xestións coas autoridades laborais.

  • Identidade, domicilio e permiso de condución do condutor.

  • Data de inicio do contrato do condutor e lexislación aplicable.

  • Datas de inicio e fin do desprazamento.

  • Matrículas dos vehículos.

  • Tipo de servizo de transporte: mercadorías, viaxeiros, transporte internacional ou cabotaje.

• Dirección General de Trabajo del Ministerio de Trabajo y Economía Social
• Autoridade laboral da Comunidade Autónoma onde se vaian a prestar os servizos en España.
• Áreas Funcionais de Traballo e Inmigración das Delegacións do Goberno nas Cidades Autónomas de Ceuta e Melilla.

• Órganos de información doutros Estados membros da UE ou do EEE.

• Empresas que vaian desprazar traballadores a España ou as asociacións que as representen.

• Destinatarios da prestación de servizos transnacional ou as asociacións que os representen.

• Os traballadores desprazados ou que vaian ser ou outros órganos que os representen.

• Subdirección Xeral de Ordenación Normativa, Dirección Xeral de Emprego (sgon@mites.gob.es).

• Corresponde á Inspección de Traballo e Seguridade Social o desenvolvemento das funcións de vixilancia e esixencia do cumprimento da Lei 45/1999.

• A autoridade laboral e a Inspección de Traballo e Seguridade Social pode solicitar cooperación e asistencia, e reciprocamente prestala, das Administracións públicas doutros Estados membros da UE ou do EEE ás que corresponda a información e a vixilancia do cumprimento das condicións de traballo previstas na Lei 45/1999 ou nas normas nacionais de transposición da Directiva 96/71/CE.

• O tratamento de datos persoais a que puidese dar lugar a aplicación da presente Lei realizarase nos termos previstos na Lei Orgánica 3/2018, do 5 de decembro, de Protección de Datos Persoais e garantía dos dereitos dixitais.

As empresas establecidas en España que despracen temporalmente aos seus traballadores a outros Estados membros da UE ou do EEE (Islandia, Liechtenstein, Noruega) no marco dunha prestación de servizos transnacional deberán garantir aos seus traballadores as condicións de traballo previstas no lugar de desprazamento polas normas de transposición da Directiva 96/71/CE, do 16 de decembro, sobre o desprazamento de traballadores efectuado no marco dunha prestación de servizos, e a Directiva (UE) 2020/1057, do 15 de xullo de 2020, pola que se fixan normas específicas con respecto á Directiva 96/71/CE e a Directiva 2014/67/UE para o desprazamento dos condutores no sector do transporte por estrada, e pola que se modifican a Directiva 2006/22/CE no que respecta aos requisitos de control do cumprimento e o Regulamento (UE) 1024/2012, salvo condicións de traballo máis favorables, segundo a lexislación aplicable ao seu contrato de traballo, ou o disposto nos convenios colectivos ou nos contratos individuais.

Os interesados nestes desprazamentos temporais poderán informarse dirixíndose ben aos órganos de información de tales Estados, ben aos da Administración laboral española, que dará traslado a tales órganos dos pedimentos de información recibidas, informando diso ao solicitante. Cando a Administración laboral reciba esta información directamente dos órganos competentes doutros Estados poraa, así mesmo, en coñecemento dos solicitantes.

Son infraccións administrativas as accións ou omisións das empresas que despracen persoas traballadoras nos termos indicados no primeiro parágrafo deste apartado, cando queden incumpridas as normas de transposición das directivas sinaladas. No entanto, non poderán sancionarse as accións ou omisións dos suxeitos responsables que fosen xa sancionadas penal ou administrativamente no país de desprazamento nos casos en que se aprecie identidade de suxeito, feito e fundamento.

Para efectos do disposto no artigo 20 da Lei 23/2015, do 21 de xullo, Ordenadora do Sistema de Inspección de Traballo e Seguridade Social, a Inspección de Traballo e Seguridade Social poderá tamén iniciar de oficio o procedemento sancionador nos supostos do parágrafo anterior tras comunicación das Administracións públicas que sexan competentes da vixilancia do cumprimento das condicións de traballo do lugar de desprazamento.

No sector do transporte por estrada o capítulo V da Lei 45/1999 establece normas especiais nos supostos de que se trate dunha prestación de servizos en execución dun contrato celebrado entre a empresa e o destinatario da prestación de servizos.

Exclúense da consideración de desprazamento:

• As operacións de transporte bilateral de mercadorías baseado nun contrato de transporte desde o Estado membro de establecemento ata España ou ben desde España ao Estado membro de establecemento.
• Ao condutor que, ademais de realizar unha operación de transporte bilateral entre estados, realice unha actividade de carga e/ou descarga nos Estados membros ou terceiros países que atravese, sempre que non cargue e descargue mercadorías no mesmo Estado membro, é dicir, sempre que non realice transporte interno ou de cabotaje.
• Cuando se realicen operaciones de transporte de viajeros en los términos indicados en el artículo 20 de la Ley 45/1999, de 29 de noviembre.

Considérase desprazamento:

• As operacións de cabotaje (que comportan carga e descarga dentro dun mesmo Estado), tal como defínese nos Regulamentos (CE) 1072/2009 e 1073/2009.
• Las de transporte internacional no bilateral que se realicen entre un Estado distinto al de establecimiento y España, cuando se reúnan las condiciones previstas en esta ley.
• Cando nas operacións de transporte internacional bilateral as actividades adicionais excedan das previstas polos artigos 19 e 20 da Lei 45/1999, do 29 de novembro.

En estos casos la empresa de transportes ha de hacer una comunicación del desplazamiento a través de un interfaz del sistema de información IMI. Más información sobre cómo puede hacerse esta comunicación se encuentra en español en el video de la web de la Autoridad Laboral Europea