Informazioaz arduratzen den agintaritza
Lan eta Gizarte Ekonomiako Ministerioa
Lan eta Gizarte Segurantzako Ikuskaritzaren Estatuko Erakundea
Azken eguneratzea: 2026-03-27
Agintariak eta istripuen jakinarazpena
Edukien aurkibidea
Langileen segurtasunaren eta osasunaren agintaritza eskuduna
Zein da langileen segurtasunaren eta osasunaren agintaritza eskuduna?
Langileen segurtasunaren eta osasunaren arloko araudia betetzen dela zaintzea Laneko eta Gizarte Segurantzako Ikuskatzailetzari dagokio, oro har.
Sektore jakin batzuek beren agintari eskudunak al dituzte?
Meatzaritzako teknika aplikatzea eskatzen duten meatzeetako, harrobietako eta tuneletako lanei dagokienez, lehergailuak fabrikatu, garraiatu, biltegiratu, manipulatu eta erabiltzea edo energia nuklearra erabiltzea eskatzen dutenei arlo horretako arauak betetzen direla zaintzeaz araudi erregulatzailean jasotako berariazko organoak arduratuko dira.
Zer da laneko istripua?
NON DAGO LANEKO ISTRIPUA KONTZEPTUA? art. Gizarte Segurantzaren Lege Orokorraren testu bateginaren 156. artikulua :
- Laneko istripua da besteren kontura egiten duen lana dela-eta edo lan horren ondorioz langileak jasaten duen gorputzeko lesio oro.
- Honako hauek joko dira laneko istriputzat:
- Langileak lantokira joatean edo handik itzultzean jasaten dituenak.
- Izaera sindikaleko hautapenezko karguetan aritzean edo horren ondorioz langileak jasaten dituenak, bai eta kargu horiei dagozkien eginkizunak betetzen diren tokira joatean edo handik itzultzean gertatzen direnak ere.
- Enpresaburuaren aginduak betez edo berez, enpresaren funtzionamendu egokiaren onerako, langileak egiten dituen zereginen ondorioz, nahiz eta bere talde profesionalekoez bestelakoak izan.
- Salbamendu-egintzetan eta antzeko beste batzuetan gertatutakoak, batzuek eta besteek lanarekin zerikusia dutenean.
- Langileak bere lana egiteagatik hartzen dituen gaixotasunak, hurrengo artikuluan sartzen ez direnak, baldin eta frogatzen bada eritasunaren arrazoi bakarra lana egitea izan zela.
- Langileak lehendik izandako gaixotasun edo akatsak, baldin eta istripua eragin duen lesioaren ondorioz larriagotzen badira.
- Gaixotasun interkurrenteek istripuaren izaera, iraupen, larritasun edo amaieran aldatzen dituzten ondorioak, baldin eta istripuak berak zehaztutako prozesu patologikotik eratorritako konplikazioak badira edo pazientea sendatzeko jarri den ingurune berrian sortutako gaixotasunen ondorio badira.
- Kontrako frogarik ezean, laneko istriputzat joko dira langileak lan-denboran eta lantokian jasaten dituen lesioak.
- Aurreko zenbakietan ezarritakoa gorabehera, honako hauek ez dira laneko istriputzat hartuko:
- Lanekoa ez den ezinbesteko arrazoien ondoriozkoak. Halakotzat hartuko dira istripua gertatzean egiten zen lanarekin inolako zerikusirik ez dutenak.
Inolaz ere ez dira lanaz kanpoko ezinbesteko kasutzat hartuko intsolazioa, tximista eta antzeko beste natura-fenomeno batzuk.
- Istripua izan duen langilearen dolo edo zuhurtziagabekeria ausartegiaren ondorio direnak.
- Honako hauek ez dute istripu bat laneko istriputzat hartzea eragotziko:
- Lan bat ohikotasunez egitearen ondorio den eta lan horrek eragiten duen konfiantzaren ondorio den zuhurtziagabekeria profesionala.
- Enpresaburuak, istripua izan duenaren lankideak edo hirugarren batek erruduntasun zibil edo kriminala izatea, lanarekin inolako loturarik ez badu.
Lan-istripu baten jakinarazpena
Betebeharra
Enpresaburua behartuta dago lan-agintaritzari idatziz jakinaraztera bere zerbitzuko langileen osasunari eragindako kalteak, lana dela-eta eragindakoak, erregelamendu bidez zehazten den prozedurari jarraituz (Lan Arriskuen Prebentziorako 31/95 Legearen 23.3 artikulua).
Lan-istripuengatiko kontingentzia estalita duten norberaren konturako langileen kasuan, haiek beraiek izandako istripuetako istripu-partea bete behar dute. Eta, familia-etxeko zerbitzuko langileen lan-istripuen kasuan, laneko istripuaren partea betetzeko erantzukizuna Etxeko Langileentzako Sistema Berezian sartutako langileen enplegatzaile diren pertsona fisikoei ere aplikatuko zaie.
Jakinarazpen-ereduak
-n 1987ko abenduaren 16ko Agindua lan-istripuak jakinarazteko ereduak ezartzen dira, eta horiek betetzeko eta izapidetzeko jarraibideak ematen dira, honako hauek ere kontuan hartuta: TAS 29/2002 Agindua, lan-istripuen ereduei eta jakinarazpen elektronikoari buruzkoa.
Epeak
Lan-agintaritza eskudunari istripuaren berri emateko epea 24 ordukoa izango da, istripu oso larrietan, hilgarrietan edo lau langileri baino gehiagori eragiten dieten kasuetan.
Istripuen ikerketa
Laneko istripuak ikertzea Laneko eta Gizarte Segurantzako Ikuskatzailetzari dagokio (23/2015 Legearen 12.1.b)2 artikulua, Laneko eta Gizarte Segurantzako Ikuskatzailetza Sistema antolatzen duena) .
Gainera, enpresaburuak ikerketa bat egin behar du, langileen osasunari kalteren bat eragin zaionean edo, 31/1995 Legearen 22. artikuluan ezarritako osasun-zaintzaren ondorioz, prebentzio-neurriak nahikoak ez direla adierazten duten zantzuak daudenean, gertakari horien zergatiak antzemateko (Lan Arriskuen Prebentzioari buruzko azaroaren 8ko 31/1995 Legearen 16.3 artikulua.).
Arau-hausteak
Arau-haustea da. arin indarrean dauden xedapenen arabera, eskumena duen lan-agintaritzari gertatutako lan-istripuen eta, arintzat jotzen direnean, adierazitako lanbide-gaixotasunen berri garaiz eta behar bezala ez ematea.Lan-arloko Arau-hauste eta Zehapenen Legearen 11.2 artikulua).
Arau-haustea da larri lan-agintaritzari gertatutako lan-istripuen eta gaixotasun profesional aitortuen berri garaiz eta behar bezala ez ematea, larritzat, oso larritzat edo hilgarritzat jotzen direnean, edo ikerketa bat ez egitea, langileen osasunean kalteak eragin badira edo prebentzio-neurriak nahikoak ez diren zantzuak badaude (Lan-arloko arau-hauste eta zehapenei buruzko Legearen 12.3 artikulua).
Salaketak
Ikertu gabeko istripu baten berri duen edonork, edo, oro har, lan-arriskuen prebentzioaren arloko ez-betetzeren baten berri duenak, salaketa Dagokion Lan Ikuskaritzaren bulegoetan.
Informazio gehiago nahi izanez gero, kontsultatu web-orri hau: Gizarte Segurantzaren Ikuskaritza
Autonomia-erkidegoen araberako informazioa
Erreferentzia legalak eta/edo teknikoak
